الشيخ محمد تقي بهجت

482

جامع المسائل ( فارسي )

كرد ، اظهر عدم اعتنا به شك است . و در زيادتى و نقيصهء سهويّه در اين نماز ، سجدهء سهو نيست اگر چه واجب باشند بنا بر اظهر . درك نكردن امام در ابتداى ركعت اوّل نماز عيد اگر ادراك كرد امام را در ركوع ركعت اولى ، احوط تاخير اقتدا است تا ركعت ثانيهء امام ؛ و اگر ادراك كرد بعض تكبيرات را ، احوط ترك اقتدا است در آن ركعت ، مگر بداند كه مىتواند بقيّهء تكبيرات را با قنوتها به جا آورد و ملحق به ركوع امام بشود . و اگر به گمانِ اوّلِ تكبيرات ، اقتدا كرد و بعد معلوم شد كه آخر آنها است مثلا ، و يقين پيدا كرد به عدم لحوق به ركوع امام با اتيان به تكبيرات و قنوتها ، اظهر محكوميّت به حكم نرسيدن به قرائت واجبهء بر مأموم است در يوميّه بر تقدير وجوب تكبيرات و قنوتها ، مگر آن كه جماعت و نماز واجب باشد كه احتمال انفراد ساقط است ، بلكه امر ، دائر بين تاخير تا ركعت ثانيه امام اگر در ركعت اوّل تبعيض واقع مىشد ، يا اقتدا با اتيان به بقيّه با تمكَّن و متابعت امام با عدم تمكَّن است ، و اظهر ، ثاني است . اگر متمكَّن از بعض تكبيرات و قنوتات با لحوق به امام باشد و انفراد واجب نباشد ، احوط اتيان به آن چه ممكن است از تكبير و قنوت ، نه اتيان به تكبيرات و ترك قنوتها است . احوط اين است كه در موجبِ سجودِ سهو و قضاى تشهّد و سجدهء فراموش شده ، رعايت مماثلت با يوميّه نمايد ، حتّى در مستحبِّ از اين نماز . مستحبّات نماز عيد و از سنن نماز عيد ، ايقاع آن است در صحرا مگر در « مكَّه مكرّمه » كه در « مسجد الحرام » به جا آورده مىشود ؛ و مقتضاى ادلَّه ، كفايتِ زير آسمان بودن در عمل به اين استحباب است مطلقا ، و در حال ضرورت ، مغتفر است . و متأكَّد است سجود بر خودِ زمين در اين نماز ؛ و اين كه مؤذّن بگويد : « الصّلاة » سه مرتبه ؛ و اين كه امام جماعت با پاى برهنه خارج بشود به سوى محلّ نماز عيد در حالت وقار و سكون نفس ؛ و اين كه تناول طعام ، قبل از خروج ، در « عيد فطر » ، و بعد از نماز و تضحيه ، در « عيد قربان » ، باشد .